Η Ευρώπη απειλείται με οικονομική δοκιμασία, η διεθνής διπλωματία οδηγείται σε αδιέξοδο, ενώ η Ουκρανία αιμορραγεί: εκατομμύρια εκτοπισμένοι, σπίτια κατεστραμμένα, οικογένειες θρυμματισμένες, και ένας ολόκληρος λαός παγιδευμένος ανάμεσα στη βία και την απελπισία
Προειδοποιήσεις Πούτιν για τα παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία
Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν, μιλώντας στη Σύνοδο του Οργανισμού Συλλογικής Συνθήκης Ασφάλειας στο Μπισκέκ, προειδοποίησε ότι η Μόσχα ετοιμάζει «πακέτο ανταποδοτικών μέτρων» αν η ΕΕ προχωρήσει στη χρήση των παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων για χρηματοδότηση δανείου ύψους 140 δισ. ευρώ προς την Ουκρανία.
Ο Πούτιν έκανε λόγο για «κλοπή ξένης περιουσίας» και υποστήριξε ότι μια τέτοια κίνηση θα υπονόμευε την εμπιστοσύνη στο ευρώ και συνολικά στο ευρωπαϊκό χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Χαρακτήρισε μάλιστα την Ευρώπη «οικονομικά εύθραυστη», σημειώνοντας ότι η Γερμανία «βρίσκεται για τρίτη συνεχόμενη χρονιά σε ύφεση».
Παράλληλα, απέρριψε τη νομιμότητα της ουκρανικής ηγεσίας, δηλώνοντας ότι «δεν έχει νόημα» η υπογραφή οποιουδήποτε εγγράφου μαζί της, ενώ χλεύασε τους ευρωπαϊκούς φόβους περί ρωσικής εισβολής στην υπόλοιπη ήπειρο, χαρακτηρίζοντάς τους «γελοίους».
Το σχέδιο Τραμπ και η δυτική πίεση για ειρήνη
Την ίδια στιγμή, η απουσία εξέλιξης στο πεδίο, αλλά και οι πολιτικές ισορροπίες στις ΗΠΑ, ασκούν νέα πίεση στο Κίεβο.
Το 28σέλιδο ειρηνευτικό σχέδιο του Ντόναλντ Τραμπ το οποίο πολλοί Ευρωπαίοι ηγέτες περιγράφουν ως «παράδοση» φαίνεται να κλονίζει την Ουκρανία.
Ο πρόεδρος Ζελένσκι μίλησε για «δύσκολη επιλογή»:
«Ή θα χάσουμε την αξιοπρέπειά μας ή έναν βασικό εταίρο», απάντησε στις πιέσεις της Ουάσινγκτον.
Το σχέδιο προβλέπει:
-
παραχώρηση τμημάτων του Ντονμπάς, ακόμη και περιοχών υπό ουκρανικό έλεγχο,
-
μείωση του ουκρανικού στρατού,
-
εγκατάλειψη όπλων μεγάλης εμβέλειας,
-
αποκλεισμό ένταξης της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ.
Πρόκειται για όρους που το Κίεβο απορρίπτει πλήρως, ωστόσο η πραγματικότητα στο μέτωπο ,η στασιμότητα, η φθορά, η κόπωση του πληθυσμού, ενισχύει διεθνώς τη ρητορική περί «συμβιβασμού».
Στρατιωτικό αδιέξοδο χωρίς προοπτική νίκης
Σύμφωνα με ανάλυση του ανταποκριτή του Guardian Shaun Walker, ούτε η Ρωσία ούτε η Ουκρανία φαίνεται ικανή να επιτύχει στρατιωτική ανατροπή.
Η Μόσχα διατηρεί «μομέντουμ αργής προέλασης», καταλαμβάνοντας περιοχές μόνο αφού μετατραπούν σε ερείπια.
Αντίστοιχα, οι ουκρανικές δυνάμεις δεν μπορούν να ανακτήσουν σημαντικές εκτάσεις.
Ο Walker εκτιμά ότι:
-
στρατιωτική νίκη καμίας πλευράς δεν είναι ρεαλιστική σύντομα,
-
οι δυνατότητες έκπληξης υπάρχουν, αλλά «η ευρεία ανατροπή» μοιάζει απίθανη,
-
η Δύση δεν δείχνει διάθεση για άμεση εμπλοκή που θα εγγυάται ασφάλεια στην Ουκρανία.
Χωρίς στέρεες διεθνείς εγγυήσεις, το Κίεβο δεν έχει λόγο να εμπιστευθεί ότι οποιαδήποτε συμφωνία θα τηρηθεί από τη Ρωσία «σε ένα ή δύο χρόνια».
Ρωσία: υπό πίεση, αλλά όχι κοντά στην κατάρρευση
Οι ρωσικές ελίτ, σύμφωνα με τον Walker, έχουν περάσει από δυσφορία σε πλήρη αποδοχή της σύγκρουσης, η οποία παρουσιάζεται στο εσωτερικό ως «αμυντικός πόλεμος κατά της Δύσης».
Η κοινωνία έχει σε μεγάλο βαθμό πειστεί από αυτή τη ρητορική και δεν εμφανίζεται σημάδι αστάθειας που θα ανάγκαζε τον Πούτιν να ζητήσει τερματισμό του πολέμου.
Οικονομικά, η Ρωσία πιέζεται αλλά «δεν πλησιάζει την κατάρρευση», ενώ πολιτικά ο Πούτιν, παρά τα αδιέξοδα, δεν φαίνεται να αισθάνεται κίνδυνο.
Η εσωτερική κρίση του Ζελένσκι και οι εκλογές που δεν μπορούν να γίνουν
Ο Ουκρανός πρόεδρος αντιμετωπίζει τη δυσκολότερη στιγμή της θητείας του:
-
σκάνδαλο διαφθοράς σε στενό του περιβάλλον,
-
κοινωνική κόπωση από τον πόλεμο,
-
μείωση εμπιστοσύνης,
-
αδυναμία διεξαγωγής εκλογών μέσα σε ένα περιβάλλον αστάθειας και επιστροφής μαχητών στο εσωτερικό.
Η «πειθαρχία» της ουκρανικής πολιτικής σκηνής ίσως να μην κρατήσει για πολύ ακόμη, καθώς τα ανοιχτά μέτωπα πολλαπλασιάζονται.
Ένας χειμώνας χωρίς ελπίδα
Μπαίνοντας στον τέταρτο χειμώνα του πολέμου, η Ουκρανία βιώνει την πιο ζοφερή περίοδο από το 2022.
Οι προηγούμενοι χειμώνες συνοδεύονταν από ελπίδες (αντεπίθεση το 2023, πιθανή αλλαγή πολιτικής με Τραμπ το 2024).
Σήμερα, δεν υπάρχει καμία ανάλογη προσδοκία.
Το καλύτερο σενάριο, σύμφωνα με αναλυτές, είναι η διατήρηση του status quo:
μια εξαντλητική σύγκρουση φθοράς, όπου η Ουκρανία παραμένει κυρίαρχη αλλά δεν ανακτά χαμένα εδάφη.
Εν ολίγοις: Στο πεδίο, ο πραγματικός χαμένος είναι η Ουκρανία και η πολεμική οικονομία ο μοναδικός ωφελημένος
Η κρίση κλιμακώνεται σε κάθε επίπεδο:
-
Η Ρωσία προειδοποιεί την Ευρώπη για οικονομική αστάθεια και συνεχίζει τη στρατηγική φθοράς.
-
Η Ουκρανία πιέζεται από την Ουάσινγκτον αλλά φοβάται μια συμφωνία που θα γκρεμίσει όσα απέμειναν από την εθνική της κυριαρχία.
-
Η Ευρώπη παρακολουθεί με αμηχανία, προσπαθώντας να αποτρέψει τόσο οικονομικό πλήγμα όσο και γεωπολιτική ήττα.
-
Οι ΗΠΑ επιδιώκουν πολιτικό αποτέλεσμα – ίσως πιο γρήγορα από όσο αντέχει το Κίεβο.
Ο πόλεμος δεν δείχνει να πλησιάζει στο τέλος του· το μόνο που αλλάζει είναι η ένταση των διλημμάτων, των πιέσεων και της ανησυχίας για το τι θα σημάνει ο επόμενος μήνας, ο επόμενος χειμώνας, η επόμενη απόφαση.
Μ.Π.Ν.
