Ένα ανησυχητικό φαινόμενο έρχεται στο φως με την πρόσφατη παγκόσμια έκθεση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ): η χρήση ηλεκτρονικών τσιγάρων από παιδιά ηλικίας 13 έως 15 ετών έχει φτάσει σε επίπεδα που προκαλούν συναγερμό. Σύμφωνα με τα στοιχεία, τα παιδιά είναι κατά μέσο όρο 9 φορές πιο πιθανό να χρησιμοποιούν ηλεκτρονικά τσιγάρα σε σχέση με τους ενήλικες, προειδοποιώντας για ένα «νέο κύμα εθισμού στη νικοτίνη».
Ο ΠΟΥ επικρίνει τη βιομηχανία καπνού για την προώθηση των ηλεκτρονικών προϊόντων καπνού ως «ασφαλέστερες εναλλακτικές λύσεις», υποστηρίζοντας ότι οι εταιρείες στοχεύουν ευθέως τους νέους, προωθώντας πρόωρα τον εθισμό στη νικοτίνη.
Παγκόσμια έξαρση της χρήσης ηλεκτρονικών τσιγάρων
Σύμφωνα με την έκθεση, πάνω από 100 εκατομμύρια άτομα χρησιμοποιούν σήμερα ηλεκτρονικά τσιγάρα. Από αυτά, 86 εκατομμύρια είναι ενήλικες, ενώ τουλάχιστον 15 εκατομμύρια είναι παιδιά ηλικίας 13-15 ετών.
Ωστόσο, η χρήση καπνού από παιδιά δεν περιορίζεται στα ηλεκτρονικά τσιγάρα. Ο ΠΟΥ αναφέρει ότι περίπου 40 εκατομμύρια παιδιά αυτής της ηλικιακής ομάδας, δηλαδή 1 στα 10, κάνουν χρήση καπνού, ενώ αρκετά από αυτά ξεκινούν να καπνίζουν σε ακόμα μικρότερη ηλικία, ειδικά σε χώρες όπου η πρόωρη έκθεση αποτελεί συχνό φαινόμενο.
Η έκθεση επισημαίνει την «επιθετική» εισαγωγή νέων προϊόντων νικοτίνης – ηλεκτρονικά τσιγάρα, σακουλάκια νικοτίνης και θερμαινόμενα προϊόντα καπνού – που σχεδιάζονται για να διατηρήσουν τον εθισμό σε όλες τις γενιές. Όπως δηλώνει ο Etienne Krug, διευθυντής του Τμήματος Καθοριστικών Παραγόντων Υγείας του ΠΟΥ:
«Τα ηλεκτρονικά τσιγάρα διατίθενται ως μέσο μείωσης των βλαβών του παραδοσιακού καπνίσματος, αλλά στην πραγματικότητα εθίζουν τα παιδιά νωρίτερα, υπονομεύοντας δεκαετίες προόδου».
Τα ηλεκτρονικά τσιγάρα ως «πύλη» προς το κάπνισμα
Η Alison Commar, κύρια συντάκτρια της έκθεσης, σημειώνει ότι τα ηλεκτρονικά τσιγάρα λειτουργούν συχνά ως «πύλη» για την εισαγωγή των νέων στη βλαβερή συνήθεια του καπνίσματος. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί ο ρόλος της διαδικτυακής διαφήμισης και των influencers, που προβάλλουν προϊόντα καπνού σε βίντεο με φαινομενικά άσχετο περιεχόμενο. Όπως σχολιάζει:
«Η διαφήμιση είναι πολύ διακριτική και δύσκολα ρυθμίζεται».
Μια νέα γενιά καπνιστών
Τα στοιχεία αυτά έρχονται σε μια περίοδο παγκόσμιας μείωσης της χρήσης καπνού. Ο αριθμός των καπνιστών έχει μειωθεί από 1,38 δισεκατομμύρια το 2000 σε 1,2 δισεκατομμύρια το 2024, ενώ 1 στους 5 ενήλικες παραμένει εθισμένος. Ωστόσο, σε 12 χώρες παρατηρείται αύξηση στη χρήση καπνού, γεγονός που υποδεικνύει πιθανή οπισθοδρόμηση στην παγκόσμια πρόοδο.
Ο Γενικός Διευθυντής του ΠΟΥ, Tedros Adhanom Ghebreyesus, προειδοποιεί:
«Η καπνοβιομηχανία αντεπιτίθεται με νέα προϊόντα νικοτίνης, στοχεύοντας επιθετικά τους νέους».
Συνεχιζόμενοι κίνδυνοι για την υγεία
Η χρήση καπνού εξακολουθεί να στοιχίζει τη ζωή σε πάνω από 7 εκατομμύρια ανθρώπους κάθε χρόνο, ενώ το παθητικό κάπνισμα προκαλεί περισσότερο από 1 εκατομμύριο επιπλέον θανάτους. Ο Jeremy Farrar, αναπληρωτής γενικός διευθυντής του ΠΟΥ, επισημαίνει ότι το κάπνισμα «βλάπτει κάθε μέρος του σώματος» και χαρακτηρίζει το κάπνισμα σε κλειστούς χώρους κοντά σε παιδιά ως «ανεύθυνο και απαράδεκτο».
Κάλεσμα για αυστηρότερους κανονισμούς
Ο ΠΟΥ καλεί τις κυβερνήσεις να ενισχύσουν τα μέτρα ελέγχου του καπνού, προτείνοντας:
-
πλήρη εφαρμογή του πακέτου MPOWER και της Σύμβασης – Πλαίσιο για τον Έλεγχο του Καπνού,
-
ρύθμιση των νέων προϊόντων νικοτίνης,
-
απαγόρευση της διαφήμισης,
-
αύξηση των φόρων, και
-
επέκταση των υπηρεσιών διακοπής του καπνίσματος.
Με την αυξανόμενη χρήση εναλλακτικών προϊόντων καπνού από τους νέους, ο ΠΟΥ απευθύνει επείγουσα έκκληση για εκστρατείες ευαισθητοποίησης και αυστηρότερους κανονισμούς, προκειμένου να αποτραπεί η δημιουργία μιας νέας γενιάς ολοκληρωτικά εθισμένης στη νικοτίνη.
Πρώτη news Κορινθίας
