Αντίστροφη μέτρηση για τις ποινές – Αντιδράσεις συγγενών: «Δεν είναι δικαίωση, είναι προσβολή»
Μετά από σχεδόν δύο χρόνια δικαστικής διαδικασίας και έξι χρόνια μετά τη φονική πυρκαγιά που σημάδεψε ανεξίτηλα την Ελλάδα, το Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Αθηνών ανακοίνωσε την απόφασή του για την τραγωδία στο Μάτι. Σύμφωνα με την ανακοίνωση της εισαγγελικής έδρας, δέκα κατηγορούμενοι κρίθηκαν ένοχοι, ενώ άλλοι δέκα απαλλάχθηκαν – μεταξύ των οποίων και οι Ρένα Δούρου, τότε περιφερειάρχης Αττικής, και Ευάγγελος Μπουρνούς, τότε δήμαρχος Ραφήνας-Πικερμίου.
Ένοχοι για πλημμελήματα, αθώοι για εγκληματική αμέλεια στο σύστημα
Οι δέκα καταδικασθέντες ήταν, ως επί το πλείστον, ανώτερα στελέχη της Πυροσβεστικής και της Πολιτικής Προστασίας, που κρίθηκαν υπαίτια για ανθρωποκτονία και σωματικές βλάβες από αμέλεια κατά συρροή. Μεταξύ αυτών, ο τότε αρχηγός της Πυροσβεστικής Σωτήρης Τερζούδης, ο υπαρχηγός επιχειρήσεων Βασίλης Ματθαιόπουλος, και ο επικεφαλής του ΕΣΚΕ Ιωάννης Φωστιέρης. Ένοχος κρίθηκε και ο ιδιώτης από την αυλή του οποίου ξεκίνησε η φωτιά, για εμπρησμό από αμέλεια.
Η απόφαση έρχεται να τροποποιήσει το αποτέλεσμα του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου που είχε καταδικάσει μόνο έξι πρόσωπα με μετατρέψιμες ποινές. Ωστόσο, και πάλι, η απουσία κατηγοριών σε βαθμό κακουργήματος για μια καταστροφή με 104 επίσημα αναγνωρισμένα θύματα, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις από τους συγγενείς των νεκρών.
Οι ένοχοι και τα αδικήματα
Σύμφωνα με την απόφαση του δικαστηρίου, ένοχοι κρίθηκαν υψηλόβαθμα στελέχη της Πυροσβεστικής και της Πολιτικής Προστασίας για πράξεις ανθρωποκτονίας και σωματικών βλαβών εξ αμελείας:
- Σωτήρης Τερζούδης, τότε αρχηγός της Πυροσβεστικής
- Βασίλης Ματθαιόπουλος, τότε υπαρχηγός επιχειρήσεων
- Ιωάννης Φωστιέρης, τότε επικεφαλής του ΕΣΚΕ
- Χρήστος Γκολφίνος, επικεφαλής του 199 της Πυροσβεστικής
- Φίλιππος Παντελεάκος, τότε διευθυντής του Κέντρου Επιχειρήσεων Πολιτικής Προστασίας
- Δαμιανός Παπαδόπουλος, τότε διοικητής της ΠΥ Νέας Μάκρης
- Νικόλαος Παναγιωτόπουλος, τότε διοικητής ΠΥ Αθηνών
- Χαράλαμπος Χιώνης, τότε διοικητής ΠΥ Ανατολικής Αττικής
- Ιωάννης Καπάκης, γενικός γραμματέας Πολιτικής Προστασίας
- Κωνσταντίνος Αγγελόπουλος, ο κάτοικος από τον οποίο ξεκίνησε η φωτιά (καταδικάστηκε για εμπρησμό)
Αθώοι 11 κατηγορούμενοι
Το δικαστήριο απάλλαξε από τις κατηγορίες 11 πρόσωπα, ανάμεσά τους και πολιτικά πρόσωπα που είχαν βρεθεί στο στόχαστρο της κοινής γνώμης:
- Ρένα Δούρου (τότε περιφερειάρχης Αττικής)
- Ευάγγελος Μπουρνούς (τότε δήμαρχος Ραφήνας-Πικερμίου)
- Ηλίας Ψινάκης (τότε δήμαρχος Μαραθώνα)
- Δημήτριος-Στεργίου Καψάλης (τότε δήμαρχος Πεντέλης)
- Αντιδήμαρχοι και στελέχη υπηρεσιών, όπως ο Χρήστος Πορτοζούδης, Στέφανος Κολοκούρης, Χρήστος Λάμπρης κ.ά.
Πανό και αποδοκιμασίες έξω από το Εφετείο
Από νωρίς το πρωί, δεκάδες συγγενείς θυμάτων και εγκαυματιών συγκεντρώθηκαν έξω από το Εφετείο, κρατώντας μαύρα μπαλόνια και πανό με συνθήματα όπως «Οι ένοχοι στη φυλακή» και «Κοιμήσου Ελλάδα, τα παιδιά σου δολοφονούνται». Η στιγμή της ανακοίνωσης της απόφασης έγινε δεκτή με αποδοκιμασίες, ενώ δεν έλειψαν και στιγμές έντονης συγκίνησης.
Η Κάλλι Αναγνώστου, πρόεδρος του Συλλόγου Θανόντων και Εγκαυματιών, δήλωσε πως «οι νεκροί είναι 120 και πρόκειται για ομαδικό τάφο. Έχουμε στα χέρια μας αποδείξεις, όμως η υπόθεση αντιμετωπίζεται σαν πλημμέλημα. Είμαστε αδικημένοι και προσβεβλημένοι».
Άλλοι συγγενείς τόνισαν πως «η δικαιοσύνη μας αντιμετωπίζει ως θύματα διπλά, πρώτα από την πολιτεία και τώρα από τα δικαστήρια».
«Φονικότερο έγκλημα εν καιρώ ειρήνης»
Η πυρκαγιά στο Μάτι, στις 23 Ιουλίου 2018, χαρακτηρίζεται ως η φονικότερη φυσική καταστροφή στην Ελλάδα του 21ου αιώνα. Σε χρόνο λιγότερο από 90 λεπτά, ικανό τμήμα του οικιστικού ιστού αφανίστηκε, παρασύροντας ανθρώπινες ζωές, σπίτια, δάση, αναμνήσεις και κάθε ίχνος κρατικής επάρκειας.
Ο σύλλογος των συγγενών έχει χαρακτηρίσει το γεγονός ως το «φονικότερο έγκλημα εν καιρώ ειρήνης» και έχει δημοσιοποιήσει οπτικοακουστικό υλικό και τεχνικές εκθέσεις που –όπως ισχυρίζονται– αποδεικνύουν εγκληματικές παραλείψεις και συγκάλυψη ευθυνών σε κρίσιμα επίπεδα του κρατικού μηχανισμού.
Αναμένονται οι ποινές – Το εφετείο δεν είναι το τέλος
Το δικαστήριο αναμένεται σύντομα να ανακοινώσει τις ποινές των καταδικασθέντων. Το ερώτημα που κυριαρχεί είναι αν θα επιβληθούν ποινές με εκτιτέο χαρακτήρα ή εάν –όπως και στην πρωτόδικη απόφαση– θα μετατραπούν σε εξαγοράσιμες, ενισχύοντας το αίσθημα ατιμωρησίας.
Την ίδια στιγμή, οι συγγενείς των θυμάτων αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο να προσφύγουν σε ανώτατο δικαστικό επίπεδο ή και σε διεθνή fora, προκειμένου –όπως λένε– να δικαιωθούν οι νεκροί τους, που «χάθηκαν από έναν συνδυασμό αδιαφορίας, ανικανότητας και συγκάλυψης».
Μπάσκετ υπό κατάρρευση – Ντροπή, βία και τελεσίγραφα στη σκιά ενός πρωταθλήματος-φάντασμα
