Της Εύης Χριστοπούλου. Με περισσότερους από 70 εισηγητές από όλη την Ελλάδα και το εξωτερικό, οκτώ θεματικές συνεδρίες, 37 ομιλίες και 23 αναρτημένες ανακοινώσεις, το 2ο Πανελλήνιο Συνέδριο του Συνδέσμου Φιλολόγων Κορινθίας (ΝεΠροΦίλ2) ολοκληρώθηκε με μεγάλη επιτυχία στην Κόρινθο, από τις 23 έως τις 25 Οκτωβρίου 2026.
Ο Σύνδεσμος Φιλολόγων Κορινθίας, ο Δήμος Κορινθίων και η Περιφέρεια Πελοποννήσου συνδιοργάνωσαν τη σημαντική αυτή επιστημονική συνάντηση με θέμα «Νέες προσεγγίσεις στη διδασκαλία των φιλολογικών μαθημάτων», δημιουργώντας ένα κοινό πεδίο ανταλλαγής γνώσεων, εμπειριών και ιδεών για τη διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας, της Λογοτεχνίας, της Ιστορίας και των κλασικών γραμμάτων.
Το συνέδριο πραγματοποιήθηκε διά ζώσης, με τη συμμετοχή πανεπιστημιακών, συμβούλων εκπαίδευσης και εκπαιδευτικών, στους χώρους του Καλογεροπουλείου Ιδρύματος και του Τμήματος Εκπαιδευτικής και Κοινωνικής Πολιτικής του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου. Στο βήμα παρουσιάστηκαν ευρημα
ΑΠΟ ΤΗΝ ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ ΕΩΣ ΤΗΝ ΠΟΛΥΠΡΙΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ
Η θεματολογία του ΝεΠροΦίλ2 ανέδειξε το εύρος των προβληματισμών που απασχολούν σήμερα τη φιλολογική εκπαίδευση. Η τεχνητή νοημοσύνη και οι εφαρμογές της στη διδασκαλία της γλώσσας και της αρχαίας γραμματείας, η εφαρμογή των νέων Προγραμμάτων Σπουδών, η συμπερίληψη και η ετερότητα, η μετανάστευση και η προσφυγιά μέσα από τη Λογοτεχνία και την Ιστορία, η παιχνιδοποίηση και η αξιοποίηση του κινηματογράφου στην τάξη αποτέλεσαν ορισμένους από τους βασικούς θεματικούς άξονες των εργασιών.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασαν οι προτάσεις που συνέδεσαν τη θεωρητική συζήτηση με τις πραγματικές ανάγκες της σχολικής τάξης, αναδεικνύοντας τη σημασία της ανανέωσης των διδακτικών πρακτικών και της διαμόρφωσης μαθησιακών εμπειριών που ενθαρρύνουν την κριτική σκέψη, τη διερεύνηση, τη δημιουργικότητα και την ενεργό συμμετοχή των μαθητών.
ΟΙ ΟΜΙΛΗΤΕΣ
Σημαντική θέση στο πρόγραμμα κατείχαν οι προσκεκλημένες ομιλίες. Ο καθηγητής Κώστας Αγγελάκος από το Ιόνιο Πανεπιστήμιο στις 23 Οκτωβρίου ανέπτυξε το θέμα «Αναζητώντας “ελκυστικούς” δρόμους και τρόπους για την ανανέωση της διδασκαλίας των φιλολογικών μαθημάτων στη σημερινή εκπαιδευτική πραγματικότητα», εστιάζοντας στην ανάγκη αναζήτησης νέων προσεγγίσεων που ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις της σύγχρονης εκπαίδευσης.
Ο καθηγητής Θανάσης Μιχάλης, στις 24 Οκτωβρίου, από το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών παρουσίασε την εισήγηση «Διδασκαλία της νέας ελληνικής γλώσσας στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση: Στρεβλώσεις και προοπτικές», θέτοντας στο επίκεντρο ζητήματα και δυνατότητες της γλωσσικής διδασκαλίας. Την ίδια μέρα, πραγματοποιήθηκε μάλιστα ειδική εκδήλωση με θέμα «Από την αρχαία δίολκο στη σύγχρονη Κόρινθο: Τοπόσημα και κρυμμένες ιστορίες της πόλης». Επρόκειτο για περιπατητική ξενάγηση στην πόλη της Κορίνθου σε συνεργασία με το Κορινθιακό Εργαστήριο Ιστορίας με ξεναγούς τον Γεράσιμο Πούλη και τη Βάσια Θηβαίου.
Η καθηγήτρια Katerina Bockova Loudova από το Πανεπιστήμιο Masaryk της Τσεχίας πραγματοποίησε την κεντρική διάλεξη της Κυριακής 25 Οκτωβρίου, με τίτλο «Από το λύκειο στην αθηναϊκή ταβέρνα: Τσέχοι φιλόλογοι και η νέα ελληνική γλώσσα (τέλη 19ου – αρχές 20ού αιώνα)». Η ομιλία αποτέλεσε μια ενδιαφέρουσα ιστορική διαδρομή γύρω από τη νέα ελληνική γλώσσα και τη σχέση της με την τσεχική φιλολογική παράδοση.
Παράλληλα, παρουσιάστηκε ο τόμος των πρακτικών του πρώτου Πανελλήνιου Συνεδρίου ΝεΠροΦίλ1, ενώ πραγματοποιήθηκε σεμινάριο για τη δημοσίευση των εργασιών στα πρακτικά του ΝεΠροΦίλ2 και για τη συμμετοχή στις νέες εκδοτικές σειρές του Συνδέσμου Φιλολόγων Κορινθίας. Οι δράσεις αυτές ανέδειξαν τη σημασία της συστηματικής καταγραφής, διάχυσης και αξιοποίησης της επιστημονικής γνώσης που παράγεται μέσα από τη συνάντηση της πανεπιστημιακής έρευνας με τη σχολική πράξη.
ΜΙΑ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΜΦΥΛΙΟΥ
Ανάμεσα στις εισηγήσεις που ξεχώρισαν ήταν εκείνη του μεταδιδακτορικού ερευνητή του Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Στέφανου Αγάθου, με τίτλο «Διδάσκοντας ένα “συγκρουσιακό” παρελθόν στην Γ΄ Λυκείου: Μία πολυπρισματική προσέγγιση του Ελληνικού Εμφυλίου Πολέμου (1946-1949) μέσα από τεκμήρια, προφορικές μαρτυρίες και βιωματικές δραστηριότητες».
Η εισήγηση επικεντρώθηκε στη διδασκαλία ενός ιδιαίτερα σύνθετου και ευαίσθητου κεφαλαίου της Νεότερης Ελληνικής Ιστορίας, αναδεικνύοντας τη δυνατότητα προσέγγισης του Ελληνικού Εμφυλίου μέσα από διαφορετικές πηγές, πολλαπλές οπτικές και βιωματικές δραστηριότητες. Η αξιοποίηση ιστορικών τεκμηρίων και προφορικών μαρτυριών μπορεί να δώσει στους μαθητές τη δυνατότητα να προσεγγίσουν το παρελθόν όχι ως ένα σύνολο έτοιμων πληροφοριών προς απομνημόνευση, αλλά ως αντικείμενο διερεύνησης, ερμηνείας και κριτικής επεξεργασίας.
Η παρουσίαση προκάλεσε μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα συζήτηση ανάμεσα στον εισηγητή και το κοινό, με επίκεντρο τόσο τη διδασκαλία των συγκρουσιακών θεμάτων στη Σχολική Ιστορία όσο και τις ευρύτερες διδακτικές πρακτικές που (πρέπει να) εφαρμόζονται στις σχολικές τάξεις.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην ανάγκη μετάβασης από την παθητική πρόσληψη και αναπαραγωγή ιστορικών γνώσεων προς τη διερευνητική μάθηση, η οποία ενθαρρύνει τους μαθητές να εξετάζουν πηγές, να συγκρίνουν αφηγήσεις, να διατυπώνουν ερωτήματα και να διαμορφώνουν τεκμηριωμένες ερμηνείες. Η συζήτηση ανέδειξε, με αυτόν τον τρόπο, τη σημασία της καλλιέργειας της ιστορικής σκέψης και ενσυναίσθησης, της δημοκρατικής πολιτειότητας και του ιστορικού γραμματισμού.
ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΚΑΙ ΧΟΡΙΚΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΚΟΡΙΝΘΟ
Το συνέδριο δεν περιορίστηκε στις αίθουσες των επιστημονικών συνεδριών. Αμέσως μετά την ολοκλήρωσή του, οι συμμετέχοντες είχαν την ευκαιρία να επισκεφθούν την Αρχαία Κόρινθο και να παρακολουθήσουν μια ξεχωριστή πολιτιστική εκδήλωση στον αρχαιολογικό χώρο, όπου η αρχαία παράδοση συνάντησε τη ζωντανή καλλιτεχνική δημιουργία.
Η Ομάδα Αρχαίας Όρχησης του ΕΚΠΑ και το Θέατρο «Δόρα Στράτου», με υπεύθυνη την καθηγήτρια Άννα Λάζου, παρουσίασαν μια εξαιρετική εκδήλωση αρχαίων χορικών μέσα στον αρχαιολογικό χώρο της Αρχαίας Κορίνθου. Στην εκδήλωση συμμετείχε, επίσης, πολυφωνικό σχήμα της Βορείου Ηπείρου, προσθέτοντας μια ιδιαίτερη μουσική διάσταση στην πολιτιστική συνάντηση.
Η βραδιά ολοκληρώθηκε με συζήτηση γύρω από τα αρχαία χορικά, η οποία πραγματοποιήθηκε στην εσωτερική αυλή του μουσείου, με τη συμμετοχή ακαδημαϊκών και καλλιτεχνών από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Η εκδήλωση αποτέλεσε μια ξεχωριστή ευκαιρία σύνδεσης της επιστημονικής ανταλλαγής με την καλλιτεχνική έκφραση και την πολιτιστική κληρονομιά του τόπου.
Ο ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ
Το ΝεΠροΦίλ2 ανέδειξε τη σημασία της συνεργασίας ανάμεσα στην πανεπιστημιακή κοινότητα και τους εκπαιδευτικούς της σχολικής τάξης, επιβεβαιώνοντας ότι η ανανέωση της διδασκαλίας δεν αποτελεί μια αφηρημένη θεωρητική επιδίωξη, αλλά μια διαρκή προσπάθεια που προϋποθέτει δημιουργικότητα και διάθεση πειραματισμού.
Οι τρεις ημέρες στην Κόρινθο άφησαν ως παρακαταθήκη ενδιαφέρουσες συζητήσεις, νέες ιδέες και διδακτικές προτάσεις που μπορούν να εμπλουτίσουν την εκπαιδευτική πράξη. Όλα αυτά συνέθεσαν μια συνάντηση-εμπειρία με κοινό προσανατολισμό: την αναζήτηση ουσιαστικών τρόπων, ώστε τα φιλολογικά μαθήματα να ανταποκρίνονται στις ανάγκες των μαθητών του σήμερα και στις προκλήσεις της εκπαίδευσης του αύριο.
Αναμνηστική φωτογραφία συνέδρων
Τα μέλη της οργανωτικής επιτροπής του συνεδρίου
Στο Καλογεροπούλειο ίδρυμα
