Κορινθία: Να μην παραδοθεί το νερό στην ιδιοτικοποίηση
Η πρόταση της ΕΥΔΑΠ θέτει τους έξι δήμους μπροστά σε μια απόφαση με συνέπειες δεκαετιών. Η οικονομική ανακούφιση δεν δικαιολογεί την παραχώρηση της δημοτικής περιουσίας και την απώλεια του τοπικού ελέγχου.
Το νερό της Κορινθίας δεν μπορεί να μπει σε διαπραγμάτευση με μοναδικό μέτρο τα χρέη των δημοτικών επιχειρήσεων. Οι υποδομές ύδρευσης και αποχέτευσης δεν αποτελούν περιουσιακό βάρος που πρέπει να ξεφορτωθούν οι δήμοι. Αποτελούν περιουσία που οφείλουν να προστατεύσουν και υπηρεσίες για τις οποίες λογοδοτούν στους πολίτες.
Η επιστολή της ΕΥΔΑΠ προς τους δήμους Κορινθίων, Λουτρακίου–Περαχώρας–Αγίων Θεοδώρων, Βέλου–Βόχας, Σικυωνίων, Ξυλοκάστρου–Ευρωστίνης και Νεμέας συνδέει την επιδότηση ενεργειακών οφειλών με την αποδοχή μεταφοράς των υπηρεσιών και της κυριότητας των δικτύων στην εταιρεία, υπό τους προβλεπόμενους όρους.
Η προθεσμία της 31ης Οκτωβρίου 2026 αφορά αυτό το οικονομικό κίνητρο. Δεν επιβάλλει υποχρεωτική ένταξη. Επομένως, οι δημοτικές αρχές διαθέτουν επιλογή — και φέρουν ακέραιη την ευθύνη της.
Οικονομική βοήθεια με βαρύ αντάλλαγμα
Η πρόταση πρέπει να αντιμετωπιστεί αρνητικά, διότι συνδέει ένα άμεσο οικονομικό πρόβλημα με μια μακροχρόνια αλλαγή κυριότητας και διαχείρισης.
Οι ενεργειακές οφειλές χρειάζονται λύση. Δεν αποτελούν, όμως, επαρκή δικαιολογία για την παραχώρηση των δικτύων. Η κρατική στήριξη των υπηρεσιών ύδρευσης θα έπρεπε να υπηρετεί την επάρκεια του νερού και την προστασία των καταναλωτών, χωρίς να εξαρτάται από την αποχώρηση των δήμων από τη διαχείρισή τους.
Γιατί η οικονομική βοήθεια να συνοδεύεται από την απαίτηση παραχώρησης περιουσίας; Γιατί να μη στηριχθούν οι ΔΕΥΑ ώστε να αντιμετωπίσουν τα προβλήματά τους διατηρώντας τη δημοτική ευθύνη;
Αυτό είναι το πολιτικά πιεστικό στοιχείο της πρότασης: οι δήμοι καλούνται να αποφασίσουν υπό το βάρος οικονομικών εκκρεμοτήτων και μιας στενής προθεσμίας. Μια τέτοια συνθήκη δεν προσφέρεται για αποφάσεις που δεσμεύουν τις επόμενες γενιές.
Η Κορινθία έχει περιουσία να υπερασπιστεί
Πίσω από τη λέξη «δίκτυα» βρίσκονται δεξαμενές, αντλιοστάσια, αγωγοί, γεωτρήσεις και εγκαταστάσεις που εξυπηρετούν ολόκληρες κοινότητες. Βρίσκονται δημόσιες επενδύσεις, χρηματοδοτήσεις και χρήματα που κατέβαλαν επί χρόνια οι καταναλωτές.
Η αξία αυτής της περιουσίας δεν εξαντλείται στη λογιστική αποτίμησή της. Περιλαμβάνει τη δυνατότητα ενός τόπου να σχεδιάζει, να παρεμβαίνει και να καθορίζει τις προτεραιότητές του.
Πριν ακόμη συζητηθεί οποιαδήποτε παραχώρηση, πρέπει να δημοσιοποιηθούν αναλυτικά τα περιουσιακά στοιχεία κάθε δήμου και ΔΕΥΑ, η αξία τους, οι υποχρεώσεις τους και οι ακριβείς όροι της προτεινόμενης μεταβίβασης.
Η επιδότηση ενός χρέους δεν μπορεί να παρουσιαστεί ως επαρκές αντάλλαγμα για περιουσία και έλεγχο που χάνονται σε βάθος χρόνου.
Ασωπός: Η αγροτική παραγωγή χρειάζεται τοπικές εγγυήσεις
Για την Κορινθία, το νερό συνδέεται άμεσα με την επιβίωση της αγροτικής παραγωγής. Ο Ασωπός και τα αρδευτικά έργα της περιοχής έχουν στρατηγική σημασία για τις καλλιέργειες και την προστασία των υδροφορέων.
Στην ανακοίνωση της Περιφέρειας Πελοποννήσου για τη μελέτη των αρδευτικών έργων το 2024, προβλεπόταν ταμιευτήρας περίπου 30,2 εκατομμυρίων κυβικών μέτρων και εκτιμώμενη άρδευση περίπου 50.000 στρεμμάτων, από την Κόρινθο έως το Κιάτο.
Το φράγμα και οι αρδευτικές αρμοδιότητες δεν πρέπει να συγχέονται με την περιουσία των ΔΕΥΑ ούτε να θεωρείται δεδομένη η αυτόματη μεταβίβασή τους. Ακριβώς γι’ αυτό απαιτείται πλήρης αποσαφήνιση του συνολικού σχεδιασμού.
Ποιος θα αποφασίζει για την κατανομή του νερού; Ποιος θα προστατεύει τις τοπικές καλλιέργειες σε περίοδο λειψυδρίας; Ποια ουσιαστική δυνατότητα παρέμβασης θα διατηρούν οι δήμοι και οι παραγωγοί;
Δεν έχει τεκμηριωθεί σχέδιο εκτροπής του Ασωπού προς την Αττική. Ωστόσο, η προστασία των κορινθιακών αναγκών δεν μπορεί να αφεθεί στην καλή πρόθεση οποιασδήποτε διοίκησης. Χρειάζεται δεσμευτική κατοχύρωση.
Η απομάκρυνση των αποφάσεων από την τοπική κοινωνία αποτελεί σοβαρό λόγο αντίθεσης στην πρόταση.
Οι δημότες δεν πρέπει να αναλάβουν το ρίσκο των μελλοντικών χρεώσεων
Η ΕΥΔΑΠ διαθέτει κοινωνικό τιμολόγιο και ειδικές εκπτώσεις. Αυτό δεν απαντά αυτομάτως στο ερώτημα αν θα διατηρηθεί κάθε ευνοϊκή ρύθμιση που εφαρμόζεται σήμερα στις κορινθιακές ΔΕΥΑ.
Οι δήμοι οφείλουν να απαιτήσουν συγκεκριμένη σύγκριση για τις συνολικές χρεώσεις, τα πάγια, την αποχέτευση και τους δικαιούχους κοινωνικής προστασίας.
Αντίστοιχα, οι φόβοι για αυξήσεις στο αγροτικό και επαγγελματικό νερό χρειάζονται απαντήσεις με αριθμούς. Δεν αποτελούν αποδεδειγμένες μελλοντικές ανατιμήσεις. Αποτελούν, όμως, κρίσιμους κινδύνους που δεν επιτρέπεται να μεταφερθούν στους καταναλωτές χωρίς σαφείς εγγυήσεις.
Δεν είναι αποδεκτό να παραχωρηθούν σήμερα τα δίκτυα και να μάθουν αύριο οι δημότες, οι αγρότες και οι επιχειρήσεις τι θα πληρώνουν.
Οι εργαζόμενοι χρειάζονται κατοχυρωμένα δικαιώματα
Η μεταφορά προσωπικού δεν αρκεί ως γενική διαβεβαίωση. Απαιτούνται σαφείς όροι για τις εργασιακές σχέσεις, τις αποδοχές, τον τόπο εργασίας, τις μετακινήσεις και τη στελέχωση των τοπικών υπηρεσιών.
Η γνώση των εργαζομένων για τα δίκτυα και τις ανάγκες κάθε περιοχής αποτελεί ουσιαστικό μέρος της λειτουργίας των ΔΕΥΑ. Δεν πρέπει να αντιμετωπιστεί ως κόστος που μπορεί αργότερα να περιοριστεί μέσω αναδιοργανώσεων ή εργολαβιών.
Χωρίς συγκεκριμένες δεσμεύσεις, η εργασιακή αβεβαιότητα προστίθεται στους λόγους απόρριψης της πρότασης.
Οι έξι δήμαρχοι οφείλουν να υπερασπιστούν το πρώτο «όχι»
Στις 14 Οκτωβρίου 2024, παρουσία και των έξι δημάρχων της Κορινθίας, το Δημοτικό Συμβούλιο Κορινθίων διατύπωσε ομόφωνη αντίθεση στην ένταξη της ΔΕΥΑΚ στην ΕΥΔΑΠ. Εκείνη η στάση αφορούσε τον τότε σχεδιασμό και δεν υποκαθιστά τις σημερινές αποφάσεις για την επιστολή του 2026. Καταγράφει, όμως, μια σαφή πολιτική αφετηρία αντίστασης.
Σήμερα απαιτείται συνέχεια με αποφάσεις, δημόσια ενημέρωση και κοινή διεκδίκηση στήριξης των δημοτικών υπηρεσιών.
Αν κάποια δημοτική αρχή εξετάζει αλλαγή στάσης, οφείλει να εξηγήσει τι ακριβώς άλλαξε και γιατί θεωρεί πλέον συμφέρουσα μια επιλογή στην οποία είχε αντιταχθεί.
Η υπεράσπιση των ΔΕΥΑ προϋποθέτει και την αντιμετώπιση των αδυναμιών τους: διαρροές, καθυστερήσεις έργων, οικονομικά προβλήματα και ανεπαρκής εξυπηρέτηση χρειάζονται λογοδοσία και λύσεις.
Η ύπαρξη προβλημάτων δεν νομιμοποιεί την παραχώρηση ως μοναδική θεραπεία.
Η ύπαρξη προβλημάτων δεν νομιμοποιεί την παραχώρηση ως μοναδική θεραπεία.
Με τους όρους που έχουν παρουσιαστεί, η πρόταση της ΕΥΔΑΠ δεν δικαιολογεί τη συναίνεση των δήμων της Κορινθίας. Το βάρος της τεκμηρίωσης ανήκει σε όσους ζητούν την παραχώρηση.
Το διακύβευμα, όμως, ξεπερνά την τακτοποίηση των οφειλών. Η πρόταση εγείρει την ανησυχία ότι, με όχημα τα χρέη των ΔΕΥΑ, επιχειρείται ένα ακόμη βήμα προς την εμπορευματοποίηση και την ιδιωτικοποίηση της διαχείρισης του νερού — ενός ζωτικού κοινωνικού αγαθού που οφείλει να παραμείνει υπό δημόσιο έλεγχο.
Η Κορινθία πρέπει να διεκδικήσει χρηματοδότηση, έργα και βιώσιμες υπηρεσίες, διατηρώντας τον τοπικό έλεγχο. Τα χρέη χρειάζονται ρύθμιση. Το νερό και η περιουσία των δημοτών χρειάζονται υπεράσπιση.
