Το Λουτράκι τίμησε και φέτος την Πολιούχο του, την Παναγία Γιάτρισσα. Με αφορμή τις εικόνες από τον φετινό εορτασμό, γυρίζουμε πίσω στον χρόνο για να γνωρίσουμε την ιστορία της εικόνας, τις παραδόσεις και τη βαθιά σχέση της Γιάτρισσας με την πόλη.
Και φέτος πλήθος πιστών συμμετείχε στις λατρευτικές εκδηλώσεις, με κορυφαία στιγμή τη λιτάνευση της Ιερής Εικόνας στους δρόμους της πόλης.
Οι φωτογραφίες από τον φετινό εορτασμό αποτυπώνουν στιγμές κατάνυξης, πίστης και συμμετοχής του κόσμου σε μια παράδοση βαθιά δεμένη με το Λουτράκι.
Η μεγάλη γιορτή του Λουτρακίου
Στις 7 και 8 Σεπτεμβρίου το Λουτράκι ζει μία από τις σημαντικότερες ημέρες της θρησκευτικής και τοπικής του παράδοσης.
Η εορτή του Γενεσίου της Υπεραγίας Θεοτόκου είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την Παναγία Γιάτρισσα, την Πολιούχο της πόλης.
Πλήθος πιστών συμμετέχει στις λατρευτικές εκδηλώσεις, με κορυφαία στιγμή τη λιτάνευση της Ιερής Εικόνας στους δρόμους του Λουτρακίου.
Ποια είναι όμως η ιστορία αυτής της εικόνας που εδώ και δεκαετίες αποτελεί σημείο αναφοράς για την πόλη;
Η εικόνα που ήρθε από τους Αγίους Τόπους
Η ιστορία μάς μεταφέρει στη δεκαετία του 1920.
Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, μία γυναίκα με το όνομα Μαρία, μαία στο επάγγελμα, η οποία επισκεπτόταν το Λουτράκι για τα ιαματικά λουτρά, πραγματοποίησε προσκύνημα στους Αγίους Τόπους.
Από εκεί έφερε την εικόνα της Παναγίας και την προσέφερε στη φίλη της Μαρία Σώκου, στο Λουτράκι.
Ως προς την ακριβή χρονολογία υπάρχουν διαφορετικές καταγραφές. Η Ιερά Μητρόπολη Κορίνθου αναφέρει το 1923, ενώ άλλες εκκλησιαστικές πηγές τοποθετούν την άφιξη της εικόνας στο 1928.
Το βέβαιο είναι ότι από εκείνα τα χρόνια αρχίζει να δημιουργείται ένας ιδιαίτερα ισχυρός δεσμός ανάμεσα στην εικόνα και στους κατοίκους της περιοχής.
Πώς έγινε η «Γιάτρισσα»
Με τα χρόνια, ολοένα περισσότεροι πιστοί προσέρχονταν στην εικόνα για να προσευχηθούν και να ζητήσουν τη βοήθεια της Παναγίας.
Διηγήσεις για θεραπείες και θαυμαστά περιστατικά άρχισαν να μεταφέρονται από στόμα σε στόμα. Μέσα σε αυτή τη θρησκευτική παράδοση καθιερώθηκε και το προσωνύμιο με το οποίο την γνωρίζουμε μέχρι σήμερα:
Παναγία η Γιάτρισσα.
Οι αφηγήσεις αυτές αποτελούν μέρος της πίστης και της παράδοσης που αναπτύχθηκε γύρω από την εικόνα. Η προσέλευση των πιστών, πάντως, γινόταν ολοένα μεγαλύτερη.
Από ένα σπίτι στον σημερινό ναό
Η ανάγκη για έναν χώρο που θα μπορούσε να υποδεχθεί τους πιστούς οδήγησε στην ανέγερση του πρώτου μικρού ναού, σε οικόπεδο που προσέφερε ο Ιωάννης Μάρρας, απέναντι από τη θέση του σημερινού.
Με τα χρόνια ούτε αυτός επαρκούσε.
Στις 10 Μαρτίου 1960 θεμελιώθηκε ο σημερινός Ιερός Ναός της Παναγίας Γιάτρισσας, που έκτοτε αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα σημεία αναφοράς του Λουτρακίου.
Η λιτανεία – όταν η εικόνα περνά μέσα από την πόλη
Ξεχωριστή θέση στον εορτασμό έχει η λιτάνευση της Ιερής Εικόνας.
Η εικόνα βγαίνει από τον ναό και διασχίζει τους δρόμους του Λουτρακίου, συνοδευόμενη από τον κλήρο, εκπροσώπους των αρχών και πλήθος πιστών.
Κάποιοι ακολουθούν τη λιτανεία. Άλλοι περιμένουν στη διαδρομή για να περάσει η εικόνα μπροστά τους.
Είναι μια στιγμή που ξεπερνά τα όρια μιας τυπικής θρησκευτικής τελετής. Για την πόλη αποτελεί μια παράδοση που επαναλαμβάνεται και μεταδίδεται από γενιά σε γενιά.
Το πανηγύρι της Γιάτρισσας
Δίπλα στο θρησκευτικό μέρος της εορτής υπάρχει και το μεγάλο παραδοσιακό πανηγύρι.
Οι δρόμοι γεμίζουν πάγκους, μικροπωλητές, οικογένειες και επισκέπτες και για λίγες ημέρες η πόλη αποκτά μια διαφορετική εικόνα.
Για πολλούς Λουτρακιώτες το «πανηγύρι της Γιάτρισσας» είναι συνδεδεμένο με παιδικές αναμνήσεις: πρώτα το προσκύνημα, ύστερα η βόλτα, οι συναντήσεις με φίλους και γνωστούς, οι μικρές αγορές.
Εδώ συναντώνται δύο στοιχεία βαθιά ριζωμένα στην ελληνική παράδοση: η θρησκευτική πίστη και η λαϊκή γιορτή.
Πολιούχος, αλλά και κομμάτι της μνήμης της πόλης
Σχεδόν έναν αιώνα μετά την άφιξη της εικόνας, η Παναγία Γιάτρισσα είναι κάτι περισσότερο από το όνομα ενός ναού.
Είναι συνδεδεμένη με την ίδια την ιστορία του Λουτρακίου.
Άνθρωποι φτάνουν μπροστά στην εικόνα για να ζητήσουν βοήθεια, άλλοι για να πουν ένα «ευχαριστώ» και άλλοι επειδή συνεχίζουν αυτό που έκαναν πριν από αυτούς οι γονείς και οι παππούδες τους.
Και ίσως εκεί βρίσκεται η πραγματική δύναμη αυτής της παράδοσης.
Μια εικόνα που ήρθε από τους Αγίους Τόπους πριν από σχεδόν έναν αιώνα έγινε η «Γιάτρισσα» μιας ολόκληρης πόλης. Και κάθε Σεπτέμβρη, όταν βγαίνει ξανά στους δρόμους του Λουτρακίου, μαζί της δεν πορεύεται μόνο η πίστη των ανθρώπων, αλλά και ένα κομμάτι της συλλογικής μνήμης του τόπου. 
Φωτορεπορτάζ: VAS-VAL – Βασίλης Ψωμάς
